نیروی هوایی آمریکا به تازگی تأیید کرد که تسلیحاتی در فضا مستقر کرده است. گرگ استنتون، وزیر نیروی هوایی، در این باره جزئیاتی در مورد نوع تسلیحات، نحوه عملکرد آنها و اینکه آیا این تسلیحات به سمت دیگر اشیاء فضایی هدف‌گذاری شده‌اند، ارائه نکرد.
ابهامات در مورد تسلیحات فضایی
تلاش‌های آمریکا در زمینه تسلیحات فضایی تنها موردی نیست که در ابهام به سر می‌برد. گزارش‌هایی مانند گزارش جهانی قابلیت‌های ضدفضا ۲۰۲۶، که توسط بنیاد جهانی امن منتشر شده و بر اساس اطلاعات عمومی است، به بررسی تسلیحات فضایی پرداخته است.
بیشتر بخوانید: نروژ پیشنهاد ممنوعیت موقت عینک‌های هوشمند را مطرح کرد
این گزارش پنج دسته از قابلیت‌های ضدفضا را بررسی می‌کند و به سیستم‌های توسعه‌یافته توسط ۱۳ کشور از جمله آمریکا، روسیه، چین، هند، استرالیا، فرانسه، ایران و اسرائیل می‌پردازد. این سیستم‌ها شامل ماهواره‌هایی هستند که برای نزدیک شدن، بازرسی، از کار انداختن یا نابود کردن فضاپیماها طراحی شده‌اند.
چالش‌های شفافیت در مدار فضایی
علاوه بر این، این گزارش به بررسی موشک‌های رهگیر زمین، هوا یا دریا که برای نابود کردن ماهواره‌ها طراحی شده‌اند، می‌پردازد. همچنین، جنگ الکترونیک و فناوری‌هایی مانند لیزرها یا مایکروویوهای با توان بالا که برای نابود کردن حسگرهای ماهواره‌ای طراحی شده‌اند، در این گزارش ذکر شده است. عملیات سایبری که به شبکه‌های فضایی آسیب می‌زنند نیز در این گزارش مدنظر قرار گرفته است.
ویکتوریاسامسون، مدیر کل امنیت و ثبات فضایی در این بنیاد، اظهار داشت که وجود ماهواره‌های مختلف و موقعیت فیزیکی آنها در مدار به نسبت شفاف است، اما قابلیت‌ها و کاربردهای مورد نظر آنها به راحتی قابل درک نیست.
به عنوان مثال، دفتر امور فضایی سازمان ملل مستقر در وین از شفافیت در فضا حمایت می‌کند و یک ثبت‌نام را حفظ می‌کند که هر شیء را به کشور مسئول آن مرتبط می‌کند. کشورهایی که به توافق ۱۹۷۶ پیوسته‌اند، ملزم به ارائه اطلاعات در مورد پرتاب‌ها توسط دولت‌ها و شرکت‌های خصوصی و همچنین عملکرد کلی شیء فضایی هستند، اما نیازی به ارائه جزئیات در مورد هدف آن ندارند.
در سال ۲۰۲۱، مشخص شد که چین آزمایش یک ماهواره با بازوی رباتیک را انجام داده است که می‌تواند به یک سیستم نزدیک شود، آن را بگیرد و از مدار خارج کند. در سال ۲۰۲۲، چین برای اولین بار از این سیستم برای کشیدن یکی از ماهواره‌های مرده خود از مدار استفاده کرد.
علاوه بر این، ایالات متحده دو سال پیش هشدار داد که روسیه در حال توسعه یک سلاح ضدماهواره‌ای جدید مبتنی بر فضا است، اگرچه کاخ سفید در آن زمان گفت که خطر آن فوری نیست.
سخنگوی پیشین امنیت ملی کاخ سفید، جان کربی، به این سؤال که آیا این سلاح قابلیت هسته‌ای دارد، پاسخی نداد، اما گفت که این سلاح با پیمان فضای بیرونی مغایرت دارد. روسیه توسعه چنین قابلیت جدیدی را رد کرد.
پیمان فضای بیرونی، توافقنامه بین‌المللی اصلی است که قواعد و هنجارهایی را برای نحوه اکتشاف و استفاده از فضا تعیین می‌کند. علاوه بر روسیه، ایالات متحده، چین و سایر کشورهایی که دارای سلاح‌های هسته‌ای هستند نیز به این پیمان پیوسته‌اند.
ماده چهارم این پیمان تصریح می‌کند که طرف‌ها "متعهد می‌شوند که هیچ اشیایی که سلاح‌های هسته‌ای یا سایر انواع سلاح‌های کشتار جمعی را حمل می‌کنند، در مدار زمین قرار ندهند، چنین سلاح‌هایی را بر روی اجسام آسمانی نصب نکنند، یا به هیچ شکل دیگری این سلاح‌ها را در فضا مستقر نکنند." این پیمان همچنین اعلام می‌کند که فضا یک فضای مشترک جهانی است که تنها می‌تواند برای مقاصد صلح‌آمیز استفاده شود.
این پیمان در سال ۱۹۶۷ در دوران جنگ سرد به امضا رسید، زمانی که ایالات متحده و اتحاد جماهیر شوروی هر دو در تلاش برای اکتشاف فضا بودند و مجموعه‌ای از آزمایشات هسته‌ای را در مدار انجام می‌دادند.
تحلیلگران بر این باورند که این پیمان به برخی از چالش‌های زمان معاصر پاسخ نمی‌دهد. جسیکا وست، پژوهشگر ارشد در پروژه «پلاوخشرز»، یک موسسه تحقیقاتی صلح و امنیت کانادایی، گفت که چارچوب قانونی governing space نیاز به "تغییر بنیادی" دارد.
او افزود که اگرچه پیمان فضای بیرونی مانند یک "بنیان قانونی" عمل می‌کند که همچنان مرتبط و قابل اجرا است، جامعه بین‌المللی "کار سختی" برای ایجاد یک ساختار قانونی در اطراف این پیمان انجام نداده است، به ویژه در زمینه بهبود سازوکارهای راستی‌آزمایی برای فعالیت‌های فضایی و گسترش اصول برای ممنوعیت سلاح‌های متعارف در فضا.
میشل هانلون، مدیر اجرایی مرکز حقوق هوا و فضا در دانشگاه میسیسیپی نیز با این نظر موافق است و می‌گوید که در این پیمان "فاصله‌ای" در زمینه ممنوعیت سلاح‌های متعارف وجود دارد.
تلاش‌های بین‌المللی برای مذاکره بر سر یک چارچوب جدید برای ممنوعیت همه سلاح‌ها در فضا همچنان با موانع روبرو است.
بیشتر بخوانید: گوگل پروژه سن‌کچر را برای مراکز داده هوش مصنوعی در فضا راه‌اندازی کرد · پدر و مادر به دلیل نمایش اسلحه در مهدکودک متهم شدند
منبع: abcnews.com
